Zdrowy tryb życia i prawidłowe odżywianie

Charakterystyka marchwi czarnej

Badana w niniejszej pracy marchew czarna (Daucus carota subsp. sativus var. atrorubens Alef) jest odmianą marchwi zwyczajnej, pochodzącą i uprawianą od czasów starożytnych w Azji. W Europie pojawiła się na przełomie XIII i XIV wieku, ale stosunkowo szybko wyparta została przez wyhodowaną w Holandii odmianę o atrakcyjniejszym pomarańczowym zabarwieniu. Najbardziej popularne odmiany uprawne tego warzywa to ‚Deep Purple F1’ o barwie ciemnopurpurowej i ‚Purple Haze F1’ o purpurowej korze i pomarańczowym rdzeniu [23]. Uprawiane są one nadal na szeroką skalę w Turcji, Afganistanie, Pakistanie oraz Indiach, gdzie wykorzystywane są do celów konsumpcyjnych. W Turcji marchew czarna jest tak popularnym warzywem, że na jej bazie przygotowywane są tradycyjne napoje tureckie o nazwie salgam, pozyskiwane z fermentowanego soku tej rośliny. W Polsce marchew czarna jest praktycznie nieznana. Popularne są jedynie sprowadzane z zagranicy preparaty antocyjanowe pozyskiwane z jej korzeni i wykorzystywane jako barwniki żywności [14, 22].

Podstawową różnicą pomiędzy popularną w Polsce odmianą o pomarańczowym zabarwieniu korzenia, a mniej znaną marchwią czarną jest, jak sama nazwa wskazuje, jej barwa. Różnica ta wynika, przede wszystkim z obecności barwników antocyjanowych w korzeniach marchwi czarnej. Występują one zarówno w formie acylowanej, jak i mniej stabilnej, ale za to częściej spotykanej formie nieacylowanej. Pierwsza z form reprezentowana jest w tym przypadku przez glikozydy cyjanidynowe, najczęściej acylowane fenolokwasami pochodnymi kwasu OH-cynamonowego i/lub OH-benzoesowego [29]. Charakteryzuje się ona odpornością na światło, temperaturę i silne natężenie światła czerwonego. W sumie korzenie marchwi purpurowej zawierają pięć różnych barwników antocyjanowych, trzy z nich występują w formie acylowanej i stanowią około 80% wszystkich barwników w nich zawartych [15].

Pod względem odżywczym marchew czarna przewyższa tę o pomarańczowym zabarwieniu. Przede wszystkim zawiera ona cenne antocyjany o właściwościach silnie przeciwutleniających, a co ciekawe jest również bogata w karotenoidy [14], w przypadku odmiany Purple Haze zgromadzone w jej korzeniach w ilości przewyższającej ich zawartość w marchwi pomarańczowej. Korzeń wymienionej tu odmiany zawierać może nawet około 10,63 mg karotenoidów w 100g świeżej masy. Są to przede wszystkim luteina i betakaroten niezbędne do prawidłowego funkcjonowania narządu wzroku. Uboga w te związki jest natomiast odmiana Deep Purple, w której ich zawartość kształtuje się na poziomie 0,26 mg/100g [9]. Marchew czarna przewyższa także pomarańczową pod względem zawartości witaminy C, w obu odmianach o czarnym zabarwieniu ma ona podobny poziom w granicach 8-9 mg/100g św.m. [23]. Stanowi także bogactwo związków fenolowych i błonnika. Zawartość polifenoli w marchwi, w przeliczeniu na kwas galusowy wynosi 125 mg%, jednakże poszczególne odmiany, w zależności od barwy korzenia mogą różnić się zawartością tych związków. Przykładem jest zawartość kwasu, chlologenowego, która w przypadku marchwi czarnej wynosi aż 50mg%, podczas gdy odmiany o korzeniach biało-żółtych zawierają jedynie 4,4mg% tego związku. Również w przypadku marchwi pomarańczowej ilość kwasu chlorogenowego jest niewielka i wynosi około 8,5mg% [7].

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *